Neye çağırdı, neyle mücadele etti?
İleri yaşta bile Allah’tan ümit kesmemek; Meryem’in bakımını üstlenmek ve temiz bir nesil istemek.
Hz. Zekeriyyâ’nın kıssası mabed hizmeti, Hz. Meryem’in himayesi, yaşlılıkta bile duadan vazgeçmeme ve peygamberlik mirasını taşıyacak temiz bir evlat isteme etrafında gelişir.
Dönemi, imtihanları ve dönüm noktaları
Meryem’in himayesi
Meryem’in bakımını kimin üstleneceği kura ile belirlenmiş ve Zekeriyyâ bu görevi almıştır. Meryem’in ibadet yerinde mevsim dışı rızıklar gördüğünde bunun Allah’tan olduğunu öğrendi. Bu tecrübe, ileri yaşına ve eşinin çocuk sahibi olamayışına rağmen evlat isteme duasına yönelmesine vesile oldu.
Gizli ve edepli dua
Rabbine gizlice seslendi; kemiklerinin zayıfladığını, saçlarının ağardığını ifade etti fakat duasında mahrum kalmadığını söyledi. İsteği salt bir evlat arzusu değildi; din ve hizmet mirasını hakkıyla taşıyacak, Allah’ın hoşnut olacağı bir nesil istiyordu.
Yahyâ müjdesi ve işaret
Melekler onu namaz kılarken Yahyâ ile müjdeledi. Bu isim daha önce kimseye verilmemişti. Zekeriyyâ ilahî kudretten şüphe ettiği için değil, müjdenin nasıl gerçekleşeceğini anlamak için sordu. Üç gece insanlarla sağlıklı olduğu hâlde konuşamaması işaret verildi; o da toplumuna sabah akşam Allah’ı anmalarını bildirdi.
Olayların sırası
Mâbedde Meryem’in yanında olağanüstü rızık görünce Allah’tan temiz bir nesil istedi.
Yaşlılığına rağmen duası kabul edildi ve Yahyâ müjdelendi.
Üç gün insanlarla işaret dışında konuşamaması kendisine işaret olarak verildi.
Bu olaylar yalnız geçmişi anlatmak için değil; vahyin insan, aile ve toplum hayatında karşılaştığı imtihanları ve verilen ahlâkî cevapları göstermek için aktarılır.
Ailesi kıssanın neresinde?
Eşi kısır ve ikisi ileri yaştayken Yahyâ ile müjdelendiler. Meryem’in bakımını üstlendi; Meryem ile akrabalığının derecesi Kur’an’da belirtilmez.
Allah’ın izniyle gerçekleşen işaretler
İleri yaşta ve eşinin çocuk sahibi olamadığı durumda Yahyâ’nın doğumunun müjdelenmesi; konuşamama işareti başlıca mucizevi olaydır.
Kur’an bu hayatın hangi yönünü öne çıkarır?
Meryem 19/2-11 gizli duayı ve işareti; Âl-i İmrân 3/37-41 Meryem’in rızkından doğan ümit ve mabeddeki müjdeyi; Enbiyâ 21/89-90 duanın kabulünü özetler.
Vefatı hakkında ne biliyoruz?
Kur’an ölümünü anlatmaz. Testereyle şehit edildiği yönündeki yaygın kıssa sahih hadisle kesinleşmiş değildir; bu yüzden ölüm şekli kesin bilgi olarak sunulamaz.
Testereyle öldürüldüğüne ilişkin yaygın anlatım Kur’an’da ve kesin sahih bir hadiste yer almaz. Ölüm şekli kesin bilgi olarak verilmemelidir.
Hayatından çıkarılacak temel dersler
İmkânsız görünen şartlar duaya engel değildir; dua ederken kişisel isteği toplumun ve inancın geleceğiyle birleştirmek mümkündür.