Neye çağırdı, neyle mücadele etti?
Çocukluktan itibaren hikmet, iffet, merhamet, anne-babaya iyilik ve zorbalıktan uzak durmak.
Hz. Yahyâ daha doğmadan adı Allah tarafından verilmiş; çocuk yaşta hikmet, merhamet ve temiz bir karakterle desteklenmiştir. Kısa hayat anlatımı, gençliğin derin ahlâk ve sorumluluk taşımaya engel olmadığını gösterir.
Dönemi, imtihanları ve dönüm noktaları
Mucizevi doğum ve özel isim
Babası Zekeriyyâ ileri yaşta, annesi ise çocuk sahibi olamayan biriyken Yahyâ müjdelendi. Allah onun adını kendisi verdi ve daha önce bu adla anılmış bir benzerinin bulunmadığını bildirdi. Doğumu, ilahî kudretin sebepleri aşan lütfuydu.
Çocuklukta hikmet
Yahyâ’ya kitaba kuvvetle sarılması emredildi ve çocukken hüküm-hikmet verildi. Allah katından şefkat ve temizlik sahibi, takvâlı, anne-babasına iyi davranan; zorba ve isyankâr olmayan bir kul olarak tanıtıldı.
Îsâ’yı doğrulayan peygamber
Âl-i İmrân sûresi onu Allah’tan gelen bir kelimeyi doğrulayan, efendi, iffetli ve salihlerden bir peygamber olarak niteler. Bu ifade onun Hz. Îsâ’nın tebliğine yakın dönemli desteğini ve vahiy zincirindeki özel yerini gösterir.
Olayların sırası
Doğmadan adı Allah tarafından Yahyâ konuldu.
Çocuk yaşta hikmet, şefkat ve temiz bir karakter verildi.
Anne-babasına iyi davranan, zorba ve isyankâr olmayan, iffetli bir peygamber olarak anlatıldı.
Bu olaylar yalnız geçmişi anlatmak için değil; vahyin insan, aile ve toplum hayatında karşılaştığı imtihanları ve verilen ahlâkî cevapları göstermek için aktarılır.
Ailesi kıssanın neresinde?
Babası Zekeriyyâ, annesi Kur’an’da adı verilmeyen saliha bir kadındır. Hz. Îsâ ile yakın dönem ve akrabalık ilişkisi gelenekte kabul edilir.
Allah’ın izniyle gerçekleşen işaretler
Kısır ve ileri yaştaki anne-babadan doğması; çocukken hikmetle desteklenmesi ilahî işaretlerdir. Kur’an başka fizikî mucize anlatmaz.
Kur’an bu hayatın hangi yönünü öne çıkarır?
Meryem 19/7-15 doğumu ve karakterini bütünlüklü sunar; Âl-i İmrân 3/39 peygamberlik vasıflarını ve Îsâ’yı doğrulamasını bildirir.
Vefatı hakkında ne biliyoruz?
Kur’an, doğduğu, öleceği ve diriltileceği gün ona selam olduğunu bildirir; ancak ölüm şeklini anlatmaz. Haksız bir hükümdar tarafından şehit edildiği ayrıntısı tarihî rivayettir.
Başının kestirilmesi ve ölümüne yol açan saray ilişkileri tarihî rivayetlerde anlatılır; Kur’an ölüm biçimini açıklamaz.
Hayatından çıkarılacak temel dersler
Genç yaş, hikmet, iffet, merhamet ve sorumluluk için engel değildir.